Y học thường thức
Vòng tránh thai (dụng cụ tử cung)

BS Dương Phương Mai
  Khoa KHHGĐ – BV Từ Dũ


Vòng tránh thai là một trong những phương pháp tránh thai tạm thời, thường được dùng rộng rãi ở những nước đang phát triển vì đơn giản, rẻ tiền và hiệu quả. Ở Việt Nam, vòng Multiload và TCu 380 đang  được sử dụng rộng rãi. Gần đây, vòng Mirena (dụng cụ tử cung có chứa nội tiết) đã xuất hiện trên thị trường. 

Vòng tránh thai là một dụng cụ nhỏ (thường có hình chữ T) được đặt vào lòng tử cung tạo nên hiệu quả tránh thai kéo dài nhiều năm. Vòng tránh thai có thể được quấn đồng hay không để làm tăng hiệu quả ngừa thai. Hiện tại dụng cụ tử cung (DCTC) hiện đại nhất là loại vòng có chứa nội tiết progestin (vòng Mirena) được phóng thích dần dần tạo hiệu quả tránh thai rất cao. 


Cơ chế tránh thai

Cơ chế tác dụng chính của dụng cụ tử cung là gây ra phản ứng viêm tại niêm mạc tử cung, làm thay đổi về sinh hóa tế bào nội mạc và không tạo điều kiện thuận lợi để trứng thụ tinh làm tổ.   

Đối với loại dụng cụ tử cung có đồng:

- Hiệu quả ngừa thai của vòng tăng lên bởi sự phóng thích liên tục của  đồng vào buồng tử cung, làm tăng phản ứng viêm và có thể gây ra co cơ tử cung ngăn chặn sự làm tổ của trứng

- Ion đồng còn làm thay đổi sinh hoá của chất nhầy cổ tử cung, từ đó ảnh hưởng đến sự di động, hoạt hoá và khả năng sống sót của tinh trùng.

- Đồng làm thay đổi niêm mạc tử cung, ngăn chặn sự làm tổ của trứng thụ tinh

Đối với vòng có progesterone:

- Progesterone ngăn chặn hoạt động chu kỳ của nội mạc tử cung do nồng độ  progesterone cao so với estrogen, tạo điều kiện không thuận lợi cho trứng thụ tinh không thể làm tổ ở niêm mạc tử cung.

- Có thể gây ra ức chế rụng trứng.

Ưu điểm và khuyết điểm

Ưu điểm:

-  Rẻ tiền (trừ vòng Mirena có giá khá cao)

- Tỷ lệ tránh thai cao: 95- 97%

- Hiệu quả tránh thai có thể kéo dài trong nhiều năm (05 năm)

- Có thai lại dễ dàng sau khi tháo vòng.

- Không phải thực hiện biện pháp tránh thai hỗ trợ. 

- Phụ nữ có thể chủ động trong việc đặt và mang DCTC.

- Dùng được cho những người có chống chỉ định với estrogen, không ảnh hưởng đến cơ chế đông máu, huyết áp, chuyển hóa, không gây u nội mạc tử cung

Khuyết điểm:

- Cần đến cơ sở y tế để đặt vòng, tháo vòng hay thay vòng theo thời hạn quy định của từng loại vòng.

- Có thể có rong huyết trong vài chu kỳ đầu sau đặt.

- Có thể có triệu chứng đau lưng, đau thắt do cơn co tử cung, đau có thể khỏi tự nhiên hay dùng thuốc giảm đau.

- Ra nhiều khí hư trong thời gian đầu do phản ứng của nội mạc tử cung, hiện tượng này sẽ giảm dần nếu không có nhiễm trùng nội mạc tử cung

- Có khoảng 2-5% rơi DCTC trong 3 tháng đầu sau đặt, nếu không phát hiện, nguy cơ có thai dễ xảy ra.

Những trường hợp nào không nên sử dụng DCTC

Vòng tránh thai là biện pháp tránh thai hiệu quả cao có thể áp dụng rất rộng rãi. Nhưng một số trường hợp sau đây cần tránh

Tuyệt đối:

- Có thai hay nghi ngờ có thai.

- Viêm nhiễm đường sinh dục.

- Xuất huyết tử cung bất thường chưa rõ nguyên nhân.

- Viêm niêm mạc tử cung sau khi sanh hay sau phá thai nhiễm trùng trong 3 tháng gần đây.

- Bệnh ác tính đường sinh dục.

Tương đối:

- Chưa có con.

- Tiền sử thai ngoài tử cung, tái tạo tai vòi.

- Rối loạn đông máu.

- Bất thường về tâm thần cản trở việc theo dõi vòng

- Bệnh van tim.

- Lạc nội mạc tử cung.

- U xơ tử cung.

- Sa sinh dục độ II, III.

- Nguy cơ mắc bệnh lây truyền qua đường sinh dục cao.

- Tiền sử dị ứng đồng, bệnh Wilson, bất thường trong hấp thu chuyển hoá đồng.

Các loại vòng

Multiload:


- Các cành ngang cong mềm, giúp cho vòng giữ được vị trí trong tử cung.

- Có nhiều cỡ. 

- Mềm dẻo dễ đặt.

- Không gây tổn thương góc đáy.

- Không rơi ra ngoài vì có răng cưa.



Tcu 380A:

- Diện tích vòng đồng rất rộng, hiệu quả ngừa thai cao.

- Vị trí đồng ở cao, số lượng đồng ở cành ngang giúp cho đồng phóng ra đến tận đáy tử cung, đảm bảo tốt cho sự ngừa thai.

- Đặt vào và lấy ra dễ dàng.

Mirena:

- Hiện đại so với DCTC thông thường, Mirena có progestin được phóng thích đều đặn tạo nên hiệu quả tránh thai cao hơn.

- Mirena cũng có thể làm giảm đau bụng kinh hay các triệu chứng của lạc nội mạc tử cung như đau vùng chậu, xuất huyết bất thường

- Giá của vòng Mirena là khá cao so với mặt bằng chung.




Khi nào cần tháo vòng

- Muốn có thai.

- Muốn áp dụng một phương pháp tránh thai khác

- DCTC hết hạn (thường là 5 năm).

- Viêm nhiễm đường sinh dục hay viêm vùng chậu cấp tính.

- Rong kinh, rong huyết.

- Đau bụng dưới nhiều, không đáp ứng với thuốc giảm đau.

- Có thai trong lúc mang DCTC.

- DCTC tuột thấp hay nằm lệch trong buồng TC.

Dụng cụ tử cung hay vòng tránh thai là biện pháp tránh thai hiệu quả cao và tác dụng kéo dài, có thể sử dụng rộng rãi. Vòng Tcu hay vòng Multiload đều rất rẻ tiền. Tuy nhiên, giá Mirena thì khá cao, nếu khả năng tài chính cho phép thì Mirena là một sự lựa chọn tốt. Vòng Mirena có hiệu quả ngừa thai rất cao cũng như kèm theo một số lợi ích khác do Mirena có chứa progestin.

Nếu có nhu cầu tránh thai xin liên hệ
Khoa Kế Hoạch gia đình
Khối Phòng khám, Bệnh viện Từ Dũ
 ĐT :  08 5404 2835 

Khác
Khi đọc bài viết "Hối lỗi với thai nhi " đăng trên báo ngày 01/10/2009 theo lời Đại đức Thích Giác Thiện, trụ trì chùa Từ Quang, chỉ trong một tháng, đã có hàng ngàn lượt người đến chùa Từ Quang, huyện Bình Chánh- TPHCM để ghi danh tham gia đại lễ cầu siêu cho những thai nhi xấu số, thầy đã tiếp rất nhiều người, có người vừa nói dăm câu đã khóc. Họ đến cửa nhà Phật với mặc cảm tội lỗi vì cố ý hoặc vô tình tẩy bỏ sự sống của con mình. Họ đến cửa nhà Phật với mong ước sẽ được sự bình an đã mất mấy chục năm qua khiến chúng ta không thể chạnh lòng …
09/11/2009
Theo qui luật muôn đời, sự thụ thai được diễn ra sau giao hợp khi đúng thời điểm tinh trùng và trứng gặp nhau, quá trình này thường được hình thành ở vòi trứng và thời gian từ lúc thụ thai đến khi làm tổ ở buồng tử cung khoảng 3- 5 ngày. Nếu bạn đã lỡ giao hợp không bảo vệ, hoặc bảo vệ không đầy đủ mà không muốn có thai thì bạn còn có 120 giờ để tìm ra giải pháp nhằm tránh mang thai ngoài ý muốn. Do đó giải pháp tránh thai khẩn cấp được sử dụng trong những trường hợp này.
02/11/2009
Que cấy là phương pháp tránh thai dùng một hay các que nhỏ như que diêm chứa hormone progesterone cấy vào dưới da. Sau khi được đưa vào cùng da dưới cánh tay, các que cấy sẽ phóng thích dần dần lượng hormone vào cơ thể tạo ra tác dụng ngừa thai kéo dài có thể lên đến 5 năm. Hormone sử dụng trong que cấy tránh thai là progesterone : levonorgestrel hay etonogestrel. Số lượng que cấy có thể từ 1 đến 6 que tùy loại
01/09/2009
Bạn có biết? Dân số thế giới đã tăng rất nhanh trong vòng một thế kỷ qua: gần 2 tỷ người vào cuối thế kỷ 19; đến đầu năm 2000, đã vượt con số 5 tỷ và hiện tại dân số thế giới hơn 6,5 tỷ người và ước tính sẽ đạt con số 7 tỷ vào tháng 10/2012.
04/08/2009
Sau sanh, người mẹ được khuyến khích cho con bú sữa mẹ. Nếu trong thời gian này cần sử dụng biện pháp ngừa thai thì biện pháp nào là tốt nhất? Vấn đề mà các bà mẹ thường quan tâm là phải sử dụng biện pháp nào vừa có hiệu quả tránh thai cao vừa không có ảnh hưởng đến số lượng cũng như chất lượng của sữa mẹ.
27/07/2009